Werbena (Verbena hastata)
Ine nazwy potoczne: American blue vervain, Herb of Grace, Herba veneris, Simpler’s Joy, Swamp Verbena, Wild hyssop.
Jest byliną z rodziny werbenowatych występującą w Europie, Azji, północnej Afryce oraz Ameryce. W Polsce występuje bardzo zbliżony gatunek Werbena pospolita (Verbena officinalis).Roślina ta rośnie na suchych zboczach, przydrożach oraz nieużytkach osiągając wysokość do 90 cm. Łodyga jej jest cztero kanciasta, owłosiona na krawędziach. Liście ma ułożone na przeciwlegle dolne i górne nie podzielone, środkowe pierzastodzielne.
Dzięki pięknym barwnym kwiatom uprawiana jest jako roślina ozdobna jak np. Werbena ogrodowa ( Verbena hybrida) będącą krzyżówką kilku gatunków.
Verbana należy bez wątpienia do bardzo historycznych roślin, znaleźć można o niej informacje we wszystkich zapiskach antycznych cywilizacji.
Verbana była rośliną otoczona religijną czcią. Druidowie i Rzymianie używali jej do zdobienia ołtarzy ofiarnych z tego te z powodu zwana była Herba Sacra ( ziele ofiarne)
Legioniści Rzymscy używali jej jako amuletu w czasie bitew, wierząc, że osłoni ich przed razami wroga.
Werbena stosowana była do praktyk religijnych również przez starożytnych Egipcjan, Persów, Izraelitów oraz Greków.
Była ona nieomal standartową rośliną używaną do praktyk magicznych przez magów, czarnoksiężników i czarownic, szczególne zastosowanie miała ona w przyrządzaniu napoi miłosnych, lecz też była stosowana do innego rodzaju praktyk magicznych mających za zadanie zaszkodzić lub pomóc, w zależności od zlecenia zamawiającego usługę czarno –magiczną.
Verbana była też rośliną cieszącą się szczególnym szacunkiem u wczesnych chrześcijan,
Legenda mówiła, że roślina ta wyrosła pod krzyżem, aby owinąć rany Zbawiciela. Chrześcijanie zwłaszcza katolicy dość długo przed zerwaniem Werbeny czynili znak krzyża.
Potoczna nazwa angielska tej rośliny Vervain wywodzi się z języka Celtyckiego fervaven oznacza odrzucić kamień, zdjąć ciężar (psychiczny) z piersi, miało to nawiązywać do zdolności tej rośliny w usuwaniu problemów nerwowych, jakkolwiek inna wersja tego tłumaczenia twierdzi, że chodzi o kamienie występujące w nerkach, pęcherzu czy woreczku żółciowym, jako że była ona powszechnie stosowana w przypadku tych problemów.
Obserwacje współczesnego zielarstwa zdają się potwierdzać większość opinii starożytnych o niezwykle szerokich możliwościach zastosowania tej rośliny i tak np.
Wzmacnia system nerwowy, redukując stany napięcia i stresu.
Werbena oczyszcza wątrobę po przez zwiększanie wydzielania moczu oraz potu, pomagając w eliminacji toksyn z organizmu.
Ma zdolność eliminacji toksyn z krwi.
Pomaga w eliminacji kamieni nerkowych oraz żółciowych
Wpływa pozytywie na system immunologiczny, pomagając redukować stany zapalne.
Ma działanie antyreumatyczne redukując bule reumatyczne.
Działa antyflegmowo oczyszczając system oddechowy.
Stosowana jest w eliminacji robaków przewodu pokarmowego.
Reguluje przemianę hormonalną.
Podkreślić należy, że jakkolwiek Verbana jest w zasadzie zapomnianym ziołem, to jednak zaczyna ponownie wzbudzać zainteresowanie dzięki w/w wspomnianym właściwościom a w szczególności jako antydepresant i relaksant. Współczesne obserwacje potwierdziły dużą skuteczność tej rośliny w leczeniu problemów nerwowych, w nie których przypadkach Werbena jest bardziej skuteczna niż słynna Waleriana zwłaszcza w problemach z bezsennością. Doskonałe rezultaty osiągnięto w leczeniu depresji zwłaszcza powodowaną przebyciem ciężkiej choroby. Stosowana też jest jako relaksant i środek antyspazmowy w przypadku astmy, migreny i kaszlu nerwowego.
Zewnętrznie w postaci nalewki można stosować Werbenę na ukąszenia owadów, zranienia, przy egzemie i w stanach zapalnych jamy ustnej.
Główne składniki aktywne występujące w tym zielu należą: werbenalina, kwas krzemowy, adenozyna, garbniki, olejki eteryczne oraz sole mineralne.
Standartowa doza to: 1- 3 łyżeczki suszonych ziół, parzone 10 do15 minut, stosować 3 razy dziennie, lub alkoholowy wyciąg 2-4 mililitry trzy razy dziennie.
Werbena jest również stosowana w medycynie homeopatycznej do produkcji leków na bezsenność i nerwice.
Stanisław Diduszko WRÓĆ